わけにはいかない (wake niwa ikanai)
~わけにはいかない — “ไม่อาจ ~ ได้ (เพราะสถานการณ์)”
รูปแบบ
-
動詞辞書形+わけにはいかないทำ ~ ไม่ได้ (เพราะสถานการณ์หรือหน้าที่) -
動詞ない形+ないわけにはいかないหลีกเลี่ยงการทำ ~ ไม่ได้ (= ต้องทำ)
หน้าที่หรือเหตุผลที่ขวางไว้
ผู้พูดมีเหตุผล เช่น พรุ่งนี้มีสอบหรือมีสัญญาสำคัญ ที่ทำให้การกระทำนั้นยอมรับไม่ได้ 休むわけにはいかない: อาจอยากพักแต่ทำไม่ได้
ปฏิเสธซ้อน
~ないわけにはいかない กลับความหมาย: 行かないわけにはいかない หมายถึง “ไม่ไปไม่ได้” คือ “ต้องไป” เป็นวิธีพูดถึงภาระหน้าที่อย่างสุภาพที่พบบ่อย
ต่างจาก できない
できない บอกความสามารถหรือความเป็นไปได้ ~わけにはいかない บอกว่าสถานการณ์หรือกฎทางสังคมไม่อนุญาต แม้ร่างกายจะทำได้ โดยปกติเหตุผลจะถูกกล่าวไว้ก่อนหน้า
ตัวอย่าง
-
明日(あした)は試験(しけん)だから、休(やす)むわけにはいかない。
Ashita wa shiken da kara, yasumu wake niwa ikanai.
พรุ่งนี้เป็นวันสอบ ฉันจึงหยุดไม่ได้
-
大事(だいじ)な約束(やくそく)だから、遅(おく)れるわけにはいかない。
Daiji na yakusoku da kara, okureru wake niwa ikanai.
เป็นนัดสำคัญ ฉันจึงไปสายไม่ได้
-
みんなが待(ま)っているので、ここで諦(あきら)めるわけにはいかない。
Minna ga matte iru node, koko de akirameru wake niwa ikanai.
ทุกคนกำลังรออยู่ ฉันจึงยอมแพ้ตรงนี้ไม่ได้
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
- ใช้รูปพจนานุกรมก่อน わけ (休むわけにはいかない) ห้ามใช้กับการทำไม่ได้ธรรมดา (เช่น “ว่ายน้ำไม่เป็น”) ให้ใช้ できない
- ないわけにはいかない หมายถึง “ต้อง” ไม่ใช่ “ห้าม” ระวังการปฏิเสธซ้อน